Mayıs 2026 yaş çay kampanyası öncesinde Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Rize İl Örgütü tarafından organize edilen etkinlikte, çay üreticisinin sorunlarının gündeme taşındı. Rize Kültür Merkezi önünde toplanan yurttaşlar, “Yeter, söz çay üreticilerinindir” pankartı açarak yürüyüşe geçti.
Yürüyüş boyunca “Çayda fındıkta sömürüye son”, “Susma, sustukça sıra sana gelecek”, “Hak, hukuk, adalet” ve “Çay kanunu çıksın” gibi sloganlar atıldı. Katılımcılar ayrıca çay üreticilerinin ekonomik koşullarına dikkat çeken dövizler taşıdı.
Eyleme CHP’nin Artvin, Trabzon ve Giresun il başkanlarının yanı sıra Sol Parti, Emek Partisi (EMEP), Demokrat Parti (DP) ve Saadet Partisi temsilcileri de katıldı. Ayrıca çeşitli ilçe ziraat odası temsilcileri, Çay Üreticileri Meclisi, DİSK Emekli-Sen ve Tüm Emekliler Sendikası üyeleri ile çok sayıda üretici yürüyüşte yer aldı.
Atatürk Meydanı’nda toplanan kalabalık, hükümet politikalarına yönelik tepkilerini dile getirdi.
CHP Rize İl Başkanı Saltuk Deniz’in mitingde yaptığı konuşmada üreticilerin yaşadığı ekonomik zorluklara dikkat çekerek şunları söyledi: “Her sene aynı sorunlar yaşanıyor. Herkes bir şeyler söylüyor, sözler veriliyor ama tutulmuyor. Bu döngü böyle devam ediyor. Bu nedenle bu yıl dedik ki: Yeter, söz çay üreticilerindir. Çay üreticileri konuşacak, sizler yapacaksınız. Talepler yerine gelene kadar mücadele sürecek. Çünkü bu bir ekmek meselesidir, yani yaşam meselesidir. Çay üreticisi aç kalmak istemiyor. Emeğine ve geleceğine sahip çıkmak istiyor. Bunun için bugün burada, yarın meydanlarda olmaya devam edecek. Öncelikle üreticiyi koruyacak bir çay kanunu en kısa zamanda çıkarılmalıdır. Bu kanunla, açıklanan yaş çay fiyatının altında alım yapılması yasaklanmalı ve taban fiyat uygulamasına geçilmelidir. 2026 yılı yaş çay alım fiyatı taban fiyat olarak açıklanmalı ve en az 40 olmalıdır. Destekleme primi geri getirilmelidir. Bu destek, taban fiyatın %10’u olacak şekilde yasalaştırılmalıdır. Çaykur, Varlık Fonu’ndan çıkarılmalıdır. Özel sektörün, çay tarımı yapılan bölgeler dışında paketleme fabrikası kurması yasaklanmalıdır. Sorunların çözümünün tek yolu, bir araya gelmek ve örgütlenmektir.”
‘ÇAY GEÇİM KAYNAĞIMIZ DEĞİL GELECEĞİMİZDİR’
Çay fiyatının ve taban fiyatın insanca yaşamaya yetecek seviyede olmasını istediklerini belirten Sol Parti Pazar ilçe başkanı Nuri Telartar , “Çay sadece geçim kaynağımız değil; geçmişimiz, geleceğimiz ve geleneğimizdir. Çay parasıyla okuduk, evlendik, doktora gittik, ilaç aldık. Ama bugün çay artık bir yük haline geldi. Çay sezonu geldiğinde insanlar endişeleniyor. Kota ve kontenjan açıklamaları bizi zor durumda bırakıyor. Bu yüzden çay kanunu mutlaka çıkarılmalıdır. Biz kazandığımız parayla saray yaptırmak istemiyoruz. Sadece insanca yaşamak istiyoruz. Çay fiyatının ve taban fiyatın insanca yaşamaya yetecek seviyede olmasını istiyoruz. Çay üreticisine yapılan haksızlık sona ermelidir” DEDİ.
Eyleme katılan çay yetiştiricileri taleplerini ve tepkilerini dile getirdi.
Çay yetiştiricilerinden biri, mağdur olduklarını belirterek, “Çaydan para kazanmak istiyoruz. Fiyat artsın istiyoruz. Destekleme istiyoruz. Çocuklarımız parasızlıktan evlenemiyor. İşsizlik var. Daha ne diyelim?”
Başka bir üretici ise şunları söyledi: “Bu bölgedeki çaylıkların oluşmasında büyüklerimizin emeği var. Babam yıllar önce buraya gelmiş ve bu çaylıklar için çok çalışmış. Biz çay sayesinde büyüdük. Ama bugün çay değersiz hale geldi. Üretim çok önemli. Topraktan elde ettiğimiz her şey değerlidir. Kendi ihtiyacımızı bile karşılayamaz hale gelmemeliyiz.”
Diğer bir üretici , “En büyük sorunlardan biri üreticinin bilinçsiz olmasıdır. İnsanlar haklarını aramıyor. Bu yüzden bu tür toplantıların daha kalabalık olması gerekir. Her şeye zam geliyor ama çayın fiyatı aynı kalıyor” dedi.
MA