İsrail’in İran’a yönelik saldırısı ve sonrasında gelişen durum, enerji fiyatlarının yükselmesine sebep oldu. Avrupa Birliği (AB) Komisyonu, Orta Doğu’daki olayların artan enerji maliyetleri konusunda kaygı yarattığını duyurdu. AB Komisyonu sözcüsü Anna-Kaisa Itkonen, Brüksel’de düzenlenen günlük basın toplantısında, bölgedeki çatışma ortamının enerji piyasalarında yarattığı etkileri değerlendirdi. Itkonen, “Biz enerji arz güvenliğinden çok yüksek enerji fiyatlarından endişe duyuyoruz. Bu, enerji bağımsızlığımıza ve dayanıklılığımızı güçlendirmeye odaklanmamız için mükemmel bir hatırlatma niteliğinde,” şeklinde konuştu.
ENERJİ BAĞIMSIZLIĞINI GÜÇLENDİRME ÇABALARI
İthal fosil yakıtlara olan bağımlılığı azaltmak ve sanayiye fırsatlar sunmak istediklerini belirten Itkonen, önceliklerinin vatandaşlar ve işletmelerin enerji faturalarını düşürmek olduğunu ifade etti. Avrupa’nın net enerji ithalatçısı olarak küresel piyasalara yüksek derecede bağımlı olmasına rağmen, bu duruma hazırlanmış olduklarını vurgulayan Itkonen, doğalgaz arzlarının oldukça çeşitlendirilmiş olduğunu söyledi. Itkonen, “Tek bir tedarikçiye bağımlılıktan, küresel tedarikçilerden boru hattı ile gaz ve sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) tedarikine geçtik. Petrol için de aynı durum geçerli,” dedi.
ENERJİ TEPKİSİ VE PAZARIN DURUMU
AB’nin İran’dan petrol veya doğalgaz ithal etmediğine dikkat çeken Itkonen, “En büyük doğalgaz tedarikçilerimiz boru hattıyla Norveç ve LNG ile ABD’dir. Dolayısıyla şu anda enerji piyasalarımızı güçlendirmeye odaklanıyoruz,” şeklinde ifade etti. Itkonen, Avrupa’da kısa vadede petrol tedarikinde herhangi bir sıkıntı yaşanmadığını belirtirken, “Kurallarımıza göre, tüm üye ülkelerin 90 günlük acil durum stoklarına sahip olması gerekiyor. Bu kural son enerji krizi sırasında yürürlüğe konmuştu. Bu, tüm üye ülkelerin 85 ila 90 günlük veya eş değer stoklara sahip olduğu anlamına geliyor,” dedi.
STOK KULLANIMI HAKKINDA
AB ülkelerinin petrol stoklarını Orta Doğu’daki çatışmalar nedeniyle henüz kullanmadığını vurgulayan Itkonen, “Üye ülkelerin petrol stoklarını serbest bırakmaları durumunda AB Komisyonu’na bildirimde bulunmaları gerekiyor. Şu anki bilgimize göre hiçbir üye ülke bunu yapmadı,” değerlendirmesinde bulundu. Itkonen, 12 Mart’ta AB üyesi ülkelerin petrol koordinasyon toplantısı gerçekleştireceğini, ayrıca G7 ülkelerinin petrol rezerv stokları hakkında görüşme yapacağını açıkladı.
FİYATLARDAKİ YÜKSELİŞ
Orta Doğu’daki artan jeopolitik gerilimlerin, küresel petrol ve gaz fiyatlarını yukarı doğru hareket ettirdiği gözlemleniyor. Bugün saat 15.17 itibarıyla, Brent petrolün varil fiyatı yüzde 11,24 artışla 103,1 dolara ulaşırken, Batı Teksas türü (WTI) ham petrol 101,2 dolardan işlem gördü. Avrupa’daki en derin sanal doğalgaz ticaret noktası olan Hollanda merkezli TTF’de megavatsaat başına fiyat yüzde 13,8 yükselerek 60,8 eurodan alıcı buldu.