ABD’nin İran İle Nükleer Görüşmeleri Sıkışma Yaşarken Jeopolitik Riskler Artıyor

ABD BAŞKANI TRUMP, İRAN MÜZAKERELERİNDEN MEMNUN DEĞİL
ABD Başkanı Trump, 26 Şubat’ta başlayan nükleer müzakerelerde Tahran’ın “iyi niyetli ve açık” bir tutum sergilemediğini belirterek, İran ile olan görüşmelerin seyrinden kesinlikle memnun olmadığını dile getirdi. İran’ın nükleer silah edinmesini istemediklerini yineleyen Trump, diplomatik çözüm arayışına devam edildiğini fakat tarafların beklentileri konusunda uzlaşma sağlamakta zorlandıklarını vurguladı. Bu gelişmelerin ardından bugün İsrail’in, İran’a karşı “önleyici saldırı” başlattığı bildirildi.
ABD, ORTA DOĞU’DA ASKERİ VARLIĞINI ARTIRIYOR
İran ile devam eden diplomatik temaslar sürerken, ABD’nin Orta Doğu’daki askeri mevcudiyetini hızlı bir şekilde artırması dikkat çekiyor. 19 Şubat’ta Trump, İran ile yürütülen süreçte 10-15 gün içinde kesin sonuçların elde edilebileceğine dair sinyaller vererek, “İran ile anlamlı bir anlaşma yapmalıyız, aksi takdirde çok kötü şeyler olur,” ifadelerini kullanmıştı. Kongre’deki Birliğin Durumu konuşmasında ise İran’ın uzun menzilli füze geliştirme faaliyetlerine dikkat çekerek, diplomatik çözümü tercih ettiğini ama Tahran’ın nükleer silah edinmesine izin vermeyeceklerini netleştirmişti.
330’DAN FAZLA ABD ASKERİ UÇAĞI BÖLGEDE KONUMLANDIRILDI
Açık kaynak istihbarat raporları, bölgede 330’dan fazla ABD askeri uçağının konuşlandırıldığını ve bu sayının iki gün içinde yaklaşık %10 arttığını bildirdi. Uzmanlar, bu askeri hazırlıkların Beyaz Saray’dan gelebilecek olası bir operasyon emrine hızlı yanıt verme kapasitesini artırmak ve aynı zamanda diplomatik baskı unsurunu güçlendirmek amacı taşıdığını ifade ediyor.
JEOPOLİTİK RİSKLER PİYASALARI ETKİLİYOR
Bölgede yaşanan askeri hareketlilik, küresel piyasalarda jeopolitik risk algısını artırırken, enerji piyasalarında arz güvenliğine dair endişeler fiyatları yukarı doğru destekliyor. Petrol fiyatları, Şubat sonu itibarıyla %3 artışla 73,12 dolardan işlem görerek, Haziran 2025’ten bu yana en yüksek seviyeye ulaştı. Batı Teksas türü ham petrolün (WTI) varili de %2,7 yükselişle yaklaşık 67,22 dolardan işlemdeydi.
YÜKSEK PETROL FİYATLARINA DİKKAT
Bölgedeki gerilimin artması halinde enerji piyasalarında oynaklığın yaşanabileceği öngörülürken, uzmanlar ABD yönetiminin düşük petrol fiyatlarını desteklemeyi hedefleyen politika yaklaşımının, İran’a olası bir askeri müdahalenin küresel piyasalarda kalıcı ve yüksek fiyat baskısı oluşturma riskini göze almayacağına dikkat çekiyor.
OLASI SALDIRILARDAN SONRA PETROL FİYATLARI YÜKSELEBİLİR
Uluslararası veri şirketi Primary Vision Network Enerji ve Ekonomi Analisti Osama Rizvi, jeopolitik gelişmelerden kaynaklanan petrol fiyat artışlarının kalıcı olmayacağı öngörüsünde bulunarak, “ABD yönetiminin, istihdam ve tüketici harcamaları üzerindeki olası baskılar nedeniyle petrol fiyatlarının uzun süre yüksek seviyelerde seyretmesi gereken bir piyasa ortamını göze alacağını düşünmüyorum,” dedi. Rizvi, piyasadaki etkilerin saldırının kapsamı ve şiddetiyle doğrudan ilişkili olduğunu belirterek, “Olası bir saldırıda petrol fiyatlarında yaklaşık %10’luk bir artış görülebilir. Eğer saldırı sınırlı kalırsa, pazartesi günü fiyatlarda bir düşüş beklenebilir,” şeklinde ekledi.
HÜRMÜZ BOĞAZI KAPANIRSA FİYATLAR AŞAĞI YÜKSELEBİLİR
Rizvi, Hürmüz Boğazı’nın kapanması durumunda petrol fiyatlarının varil başına 150 dolara kadar çıkabileceği konusunda uyararak, “Küresel büyüme yaklaşık %1,5 baskı altında kalabilir, altın fiyatları 6 bin 500 doların üzerine çıkabilir ve ABD enflasyonu yeniden %4,5 seviyesine yaklaşabilir,” açıklamasında bulundu. Orta Doğu’da uzun süreli bir çatışmanın, en çok gelişmekte olan piyasaları etkileyeceğini ifade eden Rizvi, “Gelişmekte olan ülkelerde enerji bağımlılığı bazı durumlarda %80-95 seviyelerine ulaşabiliyor. Bu durum gıda enflasyonu ve yaşam maliyeti krizini derinleştirebilir,” şeklinde değerlendirmede bulundu.