Pakistan ve Afganistan arasındaki aylardır süregelen sınır gerilimi, karşılıklı hava saldırıları ve “açık savaş” ilanıyla yeni bir aşamaya yükseldi. İslamabad yönetimi, Afganistan’ın başkenti Kabil dahil olmak üzere büyük şehirleri bombalayarak, Pakistan Savunma Bakanlığı aracılığıyla “Artık aramızda açık savaş var.” ifadesini kullandı. Son çatışmalar, Taliban yönetimindeki Afganistan’ın Pakistan’a yönelik sınır ötesi saldırısıyla başlamıştı. Bunun üzerine Pakistan, “Operation Ghazab Lil Haq” adı verilen hava harekâtıyla karşılık verdi.
SON ÇATIŞMALAR ÜZERİNE
Perşembe akşamı Taliban hükümeti, Durand Hattı boyunca Pakistan hedeflerine saldırı düzenlemeye başladı. Afgan kuruluşları, bu operasyona gerekçe olarak 22 Şubat’ta Pakistan’ın Afgan sınır bölgelerine gerçekleştirdiği ve aralarında kadınlar ile çocukların da bulunduğu en az 18 kişinin hayatını kaybetmesine neden olan hava saldırısını gösterdi. Taliban sözcüsü Zabihullah Mücahid, Pakistan askeri üslerine karşı “geniş çaplı taarruz operasyonları” başlatıldığını bildirdi. Afgan savunma bakanlığı, operasyonların altı sınır bölgesinde gerçekleştirildiğini, yaklaşık dört saat sürdüğünü ve gece yarısı sona erdiğini belirtti.
PAKİSTAN’DAN SERT CEVAP
Afganistan’ın sınır ötesi saldırılarının ardından Pakistan Hava Kuvvetleri, “Operation Ghazab Lil Haq” adı altında Afganistan’a yönelik hava saldırıları düzenledi. Pakistan devlet televizyonu, Taliban’a ait önemli askeri tesislerin hedef alındığını aktardı. Pakistan Cumhurbaşkanı Asıf Ali Zerdari, ülkenin barışına ve toprak bütünlüğüne taviz vermeyeceklerini ifade ederek, “Barışımızı zayıflık sananlar güçlü bir karşılık görecek.” uyarısını yaptı.
İKİ ÜLKE ARASINDAKİ GERİLİMİN NEDENLERİ
Bu iki ülke arasındaki çatışma ve gerginlik, Ekim ayında gerçekleşen ve pek çok asker, sivil ve militanın hayatını kaybettiği olayların ardından artış gösterdi. Katar arabuluculuğunda sağlanan ateşkes büyük ölçüde sürmesine rağmen, taraflar sınır hattında zaman zaman karşılıklı ateş açmayı sürdürdü. Kasım ayında gerçekleştirilen barış görüşmeleri ise kalıcı bir anlaşma sağlamakta yetersiz kaldı. Krizin temelinde ise güvenlik sorunları yer alıyor. Pakistan, Afganistan’ı 2007 yılında ortaya çıkan Pakistan Talibanı (TTP) adı verilen silahlı grubu barındırmakla suçluyor. İslamabad, TTP’nin 2025 yılı itibarıyla Pakistan genelinde binden fazla şiddet eylemi gerçekleştirdiğini raporluyor. Afgan Taliban ile TTP arasında ideolojik ve sosyal bağların bulunduğu iddia edilse de Afgan yönetimi bu konudaki suçlamaları reddediyor.
ORDULARIN KAPASITESİ VE DENGE
Haber ajanslarına göre, Pakistan askeri açıdan Afganistan karşısında belirgin bir üstünlüğe sahip. Pakistan’ın 660 bin aktif askeri personeli bulunuyor; bunlardan 560 bini kara kuvvetlerinde, 70 bini hava kuvvetlerinde ve 30 bini deniz kuvvetlerinde görev yapıyor. Afgan Taliban güçlerinin aktif personel sayısının ise yaklaşık 172 bin olduğu, bu sayının 200 bine çıkarılması amacıyla plan yapıldığı ifade ediliyor.
ZIRHLI ARAÇ VE TOPÇU KAPASİTESİ
Pakistan’ın 6 binden fazla zırhlı savaş aracı ile 4 bin 600’den fazla topçu sistemi bulunuyor. Afgan güçlerinin ise Sovyet döneminden kalan ana muharebe tankları ve zırhlı personel taşıyıcılarına sahip olduğu biliniyor; ancak bu araçların kesin sayıları açıklanmıyor. Topçu kapasitesinin de net olarak ne olduğu belirsiz.
HAVA GÜCÜ VE NÜKLEER KAPASİTE
Pakistan, 465 savaş uçağı ve 260’tan fazla çok rollü, taarruz ile nakliye görevli helikoptere sahipken, Afganistan’ın savaş uçağı bulunmadığı, en az altı eski model uçak ve 23 helikoptere sahip olduğu belirtiliyor; ancak bunların ne kadarının faal olduğu belli değil. Ayrıca, Pakistan yaklaşık 170 nükleer başlığa sahipken, Afganistan’ın nükleer silahı bulunmuyor.