Hazine ve Maliye Bakanlığı, lisanssız döviz alım satımı gerçekleştiren işletmelere karşı sıkı bir denetim mekanizması oluşturdu. 2018 yılından bu yana 859 iş yerinin faaliyetlerinin durdurulduğu ve bu durumun cumhuriyet başsavcılıklarına bildirildiği ifade ediliyor. Bakanlık bu alanda yetkisiz işletmelere yönelik denetimlerini aralıksız sürdürüyor. Mevzuata göre yalnızca bankalar, PTT ve Bakanlık tarafından lisans verilen döviz bürolarının döviz alım satımına yetkili olduğu belirtiliyor. Kamuoyunda yaygın olarak bilinenin aksine kuyumcular ve ödeme kuruluşlarının döviz alım satımı yapma yetkisi yok.
YETKİSİZ FAALİYETLERİN YOĞUNLAŞTIĞI BÖLGELER
2018 yılından itibaren 859 işletmenin faaliyetlerinin geçici veya sürekli olarak durdurulması, özellikle ticaretin ve turizmin yoğun olduğu alanlarda yoğun bir şekilde gerçekleşti. Büyük şehirler ve turistik bölgelerdeki işletmelere yönelik yaptırımların artırıldığı gözlemlendi. Bu süreçte, yaklaşık 280 milyon liralık idari para cezası için cumhuriyet başsavcılıklarına bilgi verildiği kaydediliyor. Sadece 2025 yılında 147 iş yerinin faaliyeti durdurulup, 108 milyon lira tutarında idari para cezası için işlem başlatıldığı bildirildi. İdari para cezasının alt ve üst sınırları her yıl güncelleniyor; bu yıl için alt sınır 719 bin 30 lira, üst sınır ise 3 milyon 595 bin 198 lira olarak belirlenmiş durumda.
İHBARLARA ÖNEM VERİLİYOR
Kayıt dışı ekonomiyle mücadelenin önemli bir parçası olarak, yetkisiz döviz alım satımına dair ihbarlar değerlendiriliyor. CİMER ve diğer kanallar aracılığıyla alınan ihbarların yanı sıra, bu konudaki bildirimlerin hızlı ve etkili bir şekilde yapılabilmesi için e-Devlet kapısında “Yetkisiz Döviz Alım Satım İhbar Başvurusu” bölümü vatandaşların erişimine sunuldu.
RİSKLİ ALANLARA YOĞUNLAŞMA
Bakanlık, riskli mükellefleri tespit etmek amacıyla Yetkisiz Faaliyetle Mücadele Eylem Planı uygulamaya koydu. Bu plan, risk bazlı bir yaklaşımla hazırlandı. Nüfus yoğunluğu, ticaretin ve turizmin yoğun olduğu alanlar, riskli sektörler, sektörel risk kayıtları ve daha önceki idari yaptırımlar gibi unsurlar analiz ediliyor.
DENETİMLER PLANLI ŞEKİLDE DEVAM EDECEK
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek ise kayıt dışı ekonomiyle mücadelenin önemine dikkat çekerek, yetkisiz işletmelerle mücadelede ilgili paydaşlarla elde edilen veriler üzerinden riskli mükelleflerin tespitine yönelik analizlerin yapıldığını belirtti. Gelecek denetimlerde büyük şehirlere, ticaretin yoğun olduğu bölgelere ve riskli sektörlere öncelik verileceğini ifade eden Şimşek, “Denetim planlarının oluşturulmasında sahada ve dijital mecralarda yapılan ön araştırmalar da büyük rol oynuyor. Kayıt dışı ekonomiyle mücadele kapsamında Bakanlık olarak bu yıl da yetkisiz döviz alım satımı yapan işletmelere yönelik planlı ve risk odaklı denetimleri artıracak ve etkin bir şekilde sürdüreceğiz.” şeklinde konuştu.